چنگی عشق
شعر: بیژن ترقی
آهنگ: مجید وفادار
خواننده: پوران شاپوری
برچسب: پوران شاپوری
پوران: بیگانه
بیگانه
شعر: تورج نگهبان
آهنگ: عباس شاپوری
خواننده: پوران شاپوری
چه کنم یارم چو به یاد آرم تو و مستیهای گذشته
نه تو ماندی و نه نشان ماند از ره ناپیدای گذشته
آنهمه مستی از سر، رفت و جدایی دیگر
نغمههایم کرده خاموش
قصهٔ عشق ما را
جلوهٔ آن رویا را
کردهای یارا فراموش
آن روزگاران پشت سر بنهادی و تنها رفتی
خود نکردی یاد از آن غمها و شادیها، رفتی
در دل افسردهام سوز غمت بر جا مانده
چون بدیدی مانده غم در سینهام برجا، رفتی
روزگاری بود و ما را، آشنا بودی تو یارا
این زمان بیگانهای
گرچه رفتی از دیارم
روی دل سوی تو دارم
شمع این کاشانهای
* * *
حکایت ترانه «بیگانه» به روایت «تورج نگهبان»
* * *
پوران: گل اومد، بهار اومد
در سالهای گذشته «شورای شعر» در رادیو ایران برای خودش هیأت حاکمهای بود. در سنجش عیار شعر متر و معیارهایی داشت که غلط و درستش را هم خودشان تصویب کرده بودند. بر آن اساس در کلام شعر دخالت و بر قواعد عروضی و قافیهی ترانهها نظارت میکردند. یکی از خط قرمزهای این شورا که تخطی از آن به هیچوجه جایز نبود به کار بردن زبان محاوره در شعر ترانه بود. و این بود تا روزی که ترانهی «گل اومد بهار اومد» به این شورا رسید. ترانهای با صدای پوران شاپوری با شعری از بیژن ترقی و آهنگی از ساختههای مجید وفادار.
از نظر اعضای شورا آهنگ ترانه خوب و معقول بود. خوانندهاش هم نام و اعتباری داشت و موردی نداشت. ایراد کار اما شکستهنویسی در شعر ترانه بود. شاعر، هنجارشکنی کرده و «آمد» را «اومد»، «میروم» را «میرم» نوشته بود. ولی چون آن روزها مصادف با ایام نوروز بود؛ لابد با خودشان فکر کردند: «با یک گل که بهار نمیشود! حالا این یکی را به چشم خطاپوش نگاه میکنیم» و اجازه دادند «فقط یکبار، آنهم از برنامهی تفریحی «شما و رادیو» پخش شود.»
دروغ چرا!؟ ما که در آن سالها نبودیم و به گوش خودمان نشنیدیم! ولی میگویند: پخش این ترانه همان و سیل تلفنهای مردم به رادیو که درخواست پخش دوبارهی این ترانه را داشتند؛ همان. و این فشار از طرف شنوندگان چنان و چندان بود که این ترانه را در همان روز سه بار از رادیو پخش کردند!
حالا منظور ما در اینجا البته حکایت ترانهی «گل اومد، بهار اومد» بود؛ ولی مثل هر حکایت دیگری میتوان از فحوای این داستان نتایج دیگری هم استنتاج کرد! مثلا همین در کنار هم قرار گرفتن و فشار مردم و تاثیر آن بر تغییر نظر هیأت حاکمه! که در این حکایت «شورای شعر ترانه در رادیو ایران» بود و خط قرمزهایی که مقرر فرموده بودند.
به قول سعدی و بلاتشبیه:
پشه چو پُر شد بزند پیل را
با همه تندی و صلابت که اوست.
مورچگان را چو بود اتفاق
شیر ژیان را بدرانند پوست.
* * *
گل اومد
شعر: بیژن ترقی
آهنگ: مجید وفادار
خواننده: پوران شاپوری
گل اومد، بهار اومد میرم به صحرا
عاشق صحراییام بینصیب و تنها
دلبرِ مَهپیکرِ گردنبلورم
عید اومد، بهار اومد من از تو دورم
گر بیام از این سفر ای گُلعذارم
از سفر طوقِ طلا برات میارم
دلبرِ مَهپیکرِ گردنبلورم
عید اومد، بهار اومد من از تو دورم
ز تو خواهم،
عهدِ عشقی که بَستی وفا کُنی
یادِ ما کُنی
از چمنها گر گُذشتی یادِ من کُن
گر شنیدی سرگذشتی یاد من کُن
دلبرِ مَهپیکرِ گردنبلورم
عید اومد، بهار اومد من از تو دورم
گل اومد، بهار اومد میرم به صحرا
عاشق صحراییام بینصیب و تنها
خوش ادا، بالا بلا، شیرینزبونم
ماندهام دور از تو و از آشیونم
آشیونم رو گُل خودرو گرفته
سبزه از هر گوشه تا زانو گرفته
گر بیام از این سفر ای گُلعذارم
از سفر طوقِ طلا برات میارم
* * *
از «بیژن ترقی» در سایت «روای حکایت باقی»
● مثلث هُنری: پرویز یاحقی، بیژن ترقی و حمیرا
● حکایت ترانه «بهار دلنشین» به روایت «بیژن ترقی»
● حکایت ترانه «کعبهٔ دلها» به روایت «بیژن ترقی» و «الهه»
● حکایت ترانه «بگو که هستی» و عاقبت «داریوش رفیعی»
● حکایت تصنیف «از خون جوانان وطن» به روایت «بیژن ترقی»
* * *
پوران: ای بلم آهستهتر (ترانه فیلم)
ای بلم آهستهتر
شعر و آهنگ: جعفر پورهاشمی
خواننده: پوران شاپوری
ترانه فیلم: زنی به نام شراب
(در زادگاه جلوهی کارونِ دلنواز
مستانهای بشنو، نغمهی من با نوای ساز)
جان دل! ای جان دلبر! ای بلم آهستهتر!
عشق من بنشسته در بر، ای بلم آهستهتر!
هر کجا خواهی برو، هر کجا خواهی بیا
هر طرف خواهی ببر، ای بلم اهستهتر!
تا که گویم راز دل، شرح سوز و ساز دل
در کنارش سر به سر، ای بلم آهستهتر!
عاشقم من، عاشقم من، عاشقی دیوانهام
در هوای عشق تو از عالمی بیگانهام
ای نگاه جانفزایت چاره ساز درد من
یک نظر ای آشنای جان و دل بر من فکن!
تا که بگشاید ز هم پَر
پَر زنم همچون کبوتر در هوای عشق تو
تا بپیچد در زبانها
در زمین و آسمانها، ماجرای عشق تو
♫ LP Cover ♫
* * *
پوران: بیهمزبان
بیهمزبان
شعر: بیژن ترقی
آهنگ: پروبز یاحقی
خواننده: پوران
پوران: نغمه صلح
نغمه صلح (در آرزوی صلح)
شعر: کریم فکور
آهنگ: انوشیروان روحانی
خواننده: پوران
خدایا! خدایا! بیفکن نوری به دلها
خدایا جهان را رها کُن از جنگ و غوغا
چه میشد اگر در نهاد بشر
نبود اثر از خشم و کینه و شر
چه میشد اگر در زمانه نبود
نشانی از بدسرشت و حسود
چه میشد این دنیا اگر بر کام ما بود
به جای این جنگ و جدل صلح و صفا بود
بُوّد همهجا دود و آتش و خون
فتاده جهان در طریق جنون
ز سوز دلم نامه سوزد اگر
کُنم گلهها از فریب و فسون
چه خوش بُوَد آندم که خلق جهان
رها شود از جنگ و محنتِ آن
به شیوهی این سرزمین کُهن
بُوَد همهجا صلح و امن و امان
* * *
پوران: خزر
خزر
شعر: ناصر رستگار نژاد
آهنگ: عباس شاپوری
خواننده: پوران شاپوری
(ای خوش، تنها پیشِ دریا
به مَه گفتن رازِ دل را)
چو رسد موجی بر ساحل
آهسته برمیگردد از نو سوی دریا
به دو چشم خود میبینم
پردهای از مرگ و زندگی در این دنیا
ماه از پشت ابر تیره شده به در
بین دریا چون غریقی شده رها
آب از سوئی میبرد به سوی دیگر
عکس مَه را تا دیار آرزوها
حیف از چنین شبها که بیدلدار و می
در پیشِ دریا عمر من گردیده طی
* * *
پوران: لج و لجبازی (ترانه فیلم)
لج و لجبازی
شعر: جهانبخش پازوکی
آهنگ: جهانبخش پازوکی
تنظیم آهنگ: ناصر چشمآذر
خواننده: پوران شاپوری
ترانه فیلم: بیقرار
منو آشفته بکُن، چشماتو نیمخُفته بکُن
دلِ وحشیصفتت هر چی بهت گفته، بکُن
تو رو این جوری میخوام
من تو رو این جوری میخوام
لج و لجبازی قشنگت میکُنه
خوش آبو رنگت میکُنه
راستی قشنگت میکُنه
دوست دارم سرخ بشی، شرم کُنی
با غرورت منو دلگرم کُنی
دوست دارم قهر کُنی، رام نشی
دلِ لجباز منو نرم کُنی
♫ LP Cover ♫
* * *
منوچهر، پوران: شمع روشن (دو صدایی)
شمع روشن
خوانندگان: منوچهر، پوران
پوران: زندگی آی زندگی
زندگی آی زندگی
شعر: جهانبخش پازوکی
آهنگ: جهانبخش پازوکی
خواننده: پوران
چشمای من میل به گریه داره، میخواد بباره
دل نمیدونی که چه حالی داره، چه خالی داره
غصه به جز گریه دوا نداره، خدا نداره
هر چی تو دنیا غمه مالِ منه
روزی هزار بار دل من میشکنه
دل دیگه اون طاقتا رو نداره
پشتِ سر هم داره بد میاره
از در و دیوار واسه دل میباره
زندگی! آی زندگی! خستهام، خستهام
گوشهی زندونِ غم دست و پا بستهام
هر چی تو دنیا غمه مالِ منه
روزی هزار بار دل من میشکنه
دل دیگه اون طاقتا رو نداره
پشتِ سر هم داره بد میاره
از در و دیوار واسه دل میباره
♫ LP Cover ♫
* * *
زندگی آی زندگی (مجموعهٔ ترانهها)
* * *
ترانهشناسی جهانبخش پازوکی (پوران)
* * *